Τραυματοθεραπεία (EMDR)
Η EMDR ((Eye Movement Desensitization and Reprocessing -Απευαισθητοποίηση και Επανεπεξεργασία μέσω Οφθαλμικών Κινήσεων) είναι μία επιστημονικά τεκμηριωμένη ψυχοθεραπευτική μέθοδος που αναπτύχθηκε από τη Francine Shapiro στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Χρησιμοποιείται ευρέως τόσο στον ενήλικο πληθυσμό όσο και στα παιδιά και τους εφήβους.
Η θεραπεία EMDR βασίζεται στην ιδέα ότι ορισμένες έντονες ή τραυματικές εμπειρίες δεν «επεξεργάζονται» πλήρως από το νευρικό σύστημα και παραμένουν αποθηκευμένες με τρόπο που συνεχίζει να προκαλεί δυσφορία στο παρόν.
Στόχος της θεραπείας είναι να βοηθήσει τον εγκέφαλο να επεξεργαστεί αυτές τις εμπειρίες με πιο προσαρμοστικό τρόπο, ώστε να μειωθεί η συναισθηματική τους ένταση και να ενισχυθεί η αίσθηση ελέγχου και ασφάλειας του ατόμου.
Πώς λειτουργεί;
Η EMDR βασίζεται σε ένα δομημένο θεραπευτικό πρωτόκολλο οκτώ φάσεων. Κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας, ο θεραπευόμενος εστιάζει σε μια συγκεκριμένη μνήμη ή εμπειρία, ενώ ταυτόχρονα πραγματοποιείται διμερής διέγερση (συνήθως μέσω καθοδηγούμενων οφθαλμικών κινήσεων, αλλά και με εναλλασσόμενα ακουστικά ή απτικά ερεθίσματα).
Η διαδικασία αυτή φαίνεται να ενεργοποιεί τους φυσικούς μηχανισμούς επεξεργασίας της μνήμης, επιτρέποντας:
- τη μείωση της έντασης του συναισθήματος
- την αλλαγή δυσλειτουργικών πεποιθήσεων
- την ενσωμάτωση μιας πιο λειτουργικής ερμηνείας της εμπειρίας
Δεν πρόκειται για ύπνωση και ο θεραπευόμενος διατηρεί πλήρη έλεγχο και επίγνωση καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας.
Σε ποιες δυσκολίες μπορεί να βοηθήσει;
Η EMDR έχει αναγνωριστεί διεθνώς ως θεραπεία πρώτης γραμμής για το τραύμα και τη Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) τόσο σε ενήλικες όσο και σε παιδιά.
Πέρα από το τραύμα, μπορεί να βοηθήσει σε:
- Αγχωδεις διαταραχές
- Πανικό
- Φοβίες
- Πένθος και απώλειες
- Δυσκολίες αυτοεκτίμησης
- Σύνθετο τραύμα
- Ιατρικά ή σωματικά τραυματικά γεγονότα
- Εμπειρίες σχολικού εκφοβισμού
Πώς δουλεύουμε μαζί
Η θεραπεία ξεκινά με αναλυτική λήψη ιστορικού και σταθεροποίηση. Η επεξεργασία τραυματικών εμπειριών έπεται εφόσον αξιολογηθεί η καταλληλότητα της μεθόδου, αποκατασταθεί ένα βασικό αίσθημα ασφάλειας. Η επεξεργασία γίνεται σταδιακά και με σεβασμό στον ρυθμό σου.
Η μέθοδος συνδυάζει στοιχεία της Γνωσιακής Συμπεριφοριστικής Θεραπείας, της σωματικής ψυχοθεραπείας και άλλων προσεγγίσεων. Στην περίπτωση των παιδιών & εφήβων η παρέμβαση προσαρμόζεται αναπτυξιακά με χρήση αφήγησης, σχεδίου και συμβολικών εργαλείων όπως και με τη συνεργασία των γονέων
- Chen et al. (2014). Meta‑analysis on EMDR for PTSD
- Βεντουράτου Δ. (2009). Εισαγωγή στην Ψυχοτραυματολογία και την Τραυματοθεραπεία EMDR. Αθήνα. Pedio Books.